{"id":11488,"date":"2025-03-28T17:42:49","date_gmt":"2025-03-28T16:42:49","guid":{"rendered":"https:\/\/socialenergie.alysdev.be\/?p=11488"},"modified":"2025-08-05T13:30:27","modified_gmt":"2025-08-05T11:30:27","slug":"lessen-uit-de-forfaitaire-energie-premies","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/socialenergie.alysdev.be\/nl\/lessen-uit-de-forfaitaire-energie-premies\/","title":{"rendered":"Lessen uit de forfaitaire \u2018energie\u2019-premies"},"content":{"rendered":"

Op 14 maart 2025 presenteerde de federale Minister van Energie in het federaal parlement op basis van het regeerakkoord zijn beleidsverklaring<\/a> voor de volgende vier jaar.<\/p>\n

Wat betreft de cruciale sociale vraag rond de toegang tot energie voor iedereen wil de minister \u201ceen budgetneutrale hervorming van het sociaal energietarief<\/strong> en de tussenkomsten vanuit het Sociaal Verwarmingsfonds [onderzoeken], met als doel te komen tot een transparantere, inkomens- en vermogensgebaseerde, technologieneutrale forfaitaire tussenkomst<\/strong>.<\/em> (\u2026)\u201d<\/em>, rekening houdend met \u201ctoekomstige prijsstijgingen ten gevolge van bijvoorbeeld ETS2 zodat dat<\/em> (sic) de federale sociale energiemaatregelen voldoende bescherming blijven bieden<\/em>\u201d[1]<\/a>.\u00a0Dit punt staat in de resolutie betreffende de hervorming van het sociaal tarief voor energie<\/a>, dat op 24 april 2025 door de federale volksvertegenwoordigers goedgekeurd werd.<\/p>\n

Concreet is de kans groot dat het sociaal tarief, een voordeeltarief dat voor het volledige verbruik geldt, vervangen wordt door cheques of een forfaitaire premie. We gaven al meermaals aan dat zo\u2019n hervorming een achteruitgang zou betekenen op het vlak van sociale bescherming<\/a>[2]<\/a>.<\/p>\n

In het kader van de dreiging van deze hervorming en het risico dat de prijzen opnieuw zouden kunnen stijgen, blikken we terug op het systeem van de \u2018federale premies\u2019. Dit systeem werd in het leven geroepen als financi\u00eble steunmaatregel tijdens de energiecrisis die ontstond na het economisch herstel na de coronacrisis en de Russische invasie in Oekra\u00efne.<\/p>\n

Om de gevolgen van de sterk stijgende energieprijzen te verzachten, kwamen er een aantal tijdelijke steunmaatregelen, met onder andere premies voor gas en elektriciteit. Tijd om lessen te trekken uit de kritiek die er op deze maatregelen kwam.<\/p>\n

1. Het basispakket en andere premies 2022-2023: overzicht van de maatregelen<\/a>[3]<\/a><\/strong><\/h2>\n

Om de energieprijzen betaalbaar te houden, voerden het federaal parlement en de federale regering snel en in verschillende fasen een aantal energiepremies in.<\/p>\n

De wet van 30 oktober 2022 houdende tijdelijke ondersteuningsmaatregelen ten gevolge van de energiecrisis omvatte een federale premie voor elektriciteit (122 euro) en voor gas (270 euro). Dit \u2018basispakket\u2019 werd eenmalig voor eenzelfde bedrag toegekend (eenmalige forfaitaire premie) aan elk huishouden dat op 30 september 2022 een lopend contract had voor gas en\/of elektriciteit met vaste of variabele prijs, dat na 30 september 2021 afgesloten of verlengd werd. De premie werd uitbetaald door de leverancier die op 30 september 2022 instond voor de levering van elektriciteit<\/a>[4]<\/a>.<\/p>\n

De wet van 19 december 2022 houdende toekenning van een tweede federale elektriciteits- en gaspremie bevatte een tweede federale premie voor elektriciteit (183 euro) en gas (405 euro) voor januari, februari en maart 2023 (basispakket 2).<\/p>\n

Er kwamen ook premies voor pellets in bulk, stookolie en propaan in bulk.<\/p>\n

2. Kritiek op de werking van de federale premies<\/strong><\/h2>\n

De FOD Economie stond in voor de toekenning van de federale premies. Burgers die problemen ondervonden met deze premies, konden zich dus richten tot de Federale Ombudsman<\/a>, die bevoegd is voor geschillen met overheidsinstanties (terwijl de federale ombudsdienst voor energie bevoegd is voor geschillen met energieleveranciers).<\/p>\n

Zo ontving de Federale Ombudsman in 2023 meer dan 1700 klachten over de bovenstaande energiepremies. Met andere woorden, deze premies waren goed voor een vierde van de ontvankelijke klachten die de Federale Ombudsman in 2023 ontvangen heeft. Dit trekt uiteraard onze aandacht.<\/p>\n

De Ombudsman herinnert eraan dat de Algemene Directie Energie van de FOD Economie verantwoordelijk was voor de uitrol van de maatregelen en dus onder grote druk stond. Daar voegt de Ombudsman nog het volgende aan toe: \u201cDe FOD Economie deed al het mogelijke, maar verschillende zaken bemoeilijkten de uitvoering<\/strong> van de maatregelen: de complexiteit van de regelgeving, de omvang en de verscheidenheid aan premies, de verschillende manieren om ze aan te vragen en de diverse toekenningsvoorwaarden, de noodzaak meerdere nieuwe ICT-toepassingen en controlemogelijkheden te ontwikkelen, snel bijkomend personeel aan te werven en op te leiden en ook de grote toevloed aan aanvragen.<\/em>\u201d<\/a>[5]<\/a><\/p>\n

Concreet verwijst de Federale Ombudsman naar de volgende elementen als oorzaak voor de vele problemen die de burgers ondervonden:<\/p>\n